Phân biệt chủng tộc giảm đi khi chúng ta lắng nghe nhau - Vũ Thị Thanh Vân

Tình trạng phân biệt đối xử với cộng đồng người châu Á ở các nước phương Tây đã gia tăng trong những năm gần đây và Covid-19 đã đẩy con số đó lên một mức đáng kể. Vậy thì nguyên nhân gì đã thúc đẩy những hành động này? Có phải là sự bất đồng về quan điểm? Sự khác biệt của vẻ bề ngoài? Hay vì chúng ta không nói chung một thứ tiếng?   

Ai cũng cần được lắng nghe. Bất kể ta sinh ra ở đâu, thuộc dân tộc nào, chúng ta đều có những câu chuyện, những suy nghĩ khác nhau cần được chia sẻ. Chị Vũ Thị Thanh vân, CEO kiêm nhà sáng lập của theMay sinh ra và lớn lên ở Gia Lai, luôn bị cuốn hút bởi những người bạn đồng trang lứa. 

Những người bạn cùng chung tiếng nói nhưng sở hữu đôi mắt, sóng mũi và nước da hơi khác mình, họ còn diện những bộ trang phục bắt mắt khi đến lớp. Đó chính là lần đầu tiên trong đời chị được tiếp xúc với đồng bào dân tộc thiểu số Việt Nam và nét văn hoá đặc sắc của họ.

Khi vào năm 3 đại học, chị là một trong 2 thí sinh Việt Nam may mắn được công ty dầu khí hàng đầu Nhật Bản Asahi Kase mời sang Nhật làm việc qua chương trình tuyển dụng toàn cầu. Khoảng thời gian đó đối với chị là một trải nghiệm vô cùng thú vị nhưng có phần bối rối bởi rào cản ngôn ngữ và phong tục tập quán tạo khoảng cách vô cùng lớn giữa chị và người bản địa. Việc chuyển sang một nơi và người Việt Nam là số ít đã tạo ra cho chị một cú sốc văn hoá. Như các nền văn hoá khác, riêng người Nhật với nhau có những cách ứng xử đặc biệt trong các bối cảnh thường ngày mà hiếm những người nhập cư thiểu số như chị Vân hiểu được, khiến chị cảm thấy lép vế và lẻ loi. 

Và rồi chị cũng sớm hiểu ra rằng, cảm giác lép vế, lẻ loi này cũng chính là điều mà bao nhiêu dân tộc thiểu số ở chính quê hương Việt Nam của mình đã và đang phải chịu đựng bấy lâu nay. Chỉ khi ta đã trải qua cảm giác là bộ phận người thiểu số, ta mới thấy đồng cảm với họ – đồng bào dân tộc thiểu số Việt Nam và những vất vả, nỗ lực của họ. Từ đó, ta thấy được một vấn đề, một câu hỏi được đưa ra: Làm thế nào để tập thể số đông chưa từng trải qua cảm giác ấy có thể thấu hiểu được hoàn cảnh và nỗi khổ tâm của những người đồng bào này?

Họ thuộc thiểu số chỉ vì họ khác ta. Nhưng sự khác biệt ấy phải chăng chính là thứ dựng nên sự phong phú về văn hoá, giá trị con người và hơn hết là suy nghĩ, quan niệm của mỗi chúng ta. Chị Vân tin rằng, một khi ta có được sự bình đẳng trong tiếng nói giữa các dân tộc với nhau, ta sẽ nhận được rất nhiều bài học bổ ích từ họ. Thay vì nhìn nhận một cách chủ quan, phiến diện, ta nên đứng ở một góc nhìn tổng quan, qua một lăng kính toàn diện hơn.

Young girl smiling in snowy village

Khoảng thời gian ở Nhật, chị đã gặp khó khăn tìm những sản phẩm mang tính chất dân tộc Việt Nam để có thể giới thiệu cho bạn bè bản địa về văn hoá của mình. Đây lại là một rào cản văn hoá giữa cộng đồng đa số và thành phần thiểu số. Đó là lý do tại sao chị đã thành lập theMay, một hãng thời trang nhằm đại diện và tôn vinh nét đẹp văn hoá của các dân tộc thiểu số ở Việt Nam qua các mẫu trang sức thủ công sử dụng các chất liệu truyền thống. 

Chị không có ý muốn diễn thuyết, trình bày cho người mua hàng ở theMay rằng tại sao sản phẩm này đẹp, giá trị truyền thống và câu chuyện đằng sau nó là gì. Thay vào đó, nhiệm vụ của theMay là lan toả vẻ đẹp và lòng yêu mến, trân trọng văn hoá của những nhóm dân tộc thiểu số. Một khi mọi người thấy yêu thích, họ sẽ chủ động tìm hiểu, học hỏi. Đây cũng là một giải pháp dài hạn để ngày càng nhiều người Việt có thể thấu hiểu được nỗi lòng của người đồng bào thiểu số nơi quê hương mình.

Bạn có thể nghe lại toàn bộ câu chuyện trải nghiệm này của Vân trên podcast Dear Our Community tại đây: https://dearourcommunity.com/podcast/episole-1-khi-chung-ta-lang-nghe-nhau-vu-thi-thanh-van/

 

Tác giả: Minh Cao

Hiệu đính: Võ Ngọc Tuyền

Share

Lãnh đạo không đến từ chức vụ - Marie C Damour

Với bạn, định nghĩa “lãnh đạo” là gì?

Nếu chúng ta tìm kiếm từ khoá “lãnh đạo” trên Google thì có khoảng 83 triệu kết quả trong vào 0.65 giây, các thể loại sách viết về lãnh đạo, phong thái nhà lãnh đạo, mô hình nhà lãnh đạo có thể được tìm thấy rất nhiều trên hàng vạn nhà sách khắp nước Việt Nam. Cụm từ lãnh đạo thường được mọi người nhắc đến khi nói về một vấn đề nào đó quan trọng cần phải được giải quyết hay một giải pháp cần được tạo ra. 

Với Marie C Damour, Tổng Lãnh Sự Hoa Kỳ tại Việt Nam, định nghĩa lãnh đạo phải xoay quanh yếu tố cốt lõi là con người, “nếu không có đội ngũ chúng ta không thể làm được bất kỳ điều gì” là câu nói mà bà đã nhấn mạnh khi chia sẻ trong tập podcast mới nhất của Dear Our Community với tựa đề “The impact of good leadership on people and community” (Tạm dịch: tác động đối với con người và cộng đồng xung quanh dưới sự lãnh đạo tốt). Đối với bà, định nghĩa lãnh đạo chính là trách nhiệm, trách nhiệm đối với những con người mình làm việc cùng và dẫn dắt.

Bà đã từng trải qua nỗi sợ hãi kinh hoàng khi tưởng rằng hai nhân viên của mình đã bị trúng đạn tên lửa trên khi bà đang công tác ở Đại sự quán Hoa Kỳ tại Baghdad, Irag. Đối với bà, không có khoảnh khắc đáng sợ nào bằng việc nghĩ rằng những con người mình chịu trách nhiệm bị tổn thương.

Maria trải lòng rằng chính nhờ từng làm việc với những nhà lãnh đạo tốt trong quá trình công tác tại Bộ Ngoại Giao đã giúp bà nhận thức được tầm quan trọng, giá trị, tầm ảnh hưởng của người lãnh đạo tốt đến những người xung quanh như thế nào. Cũng nhờ có những lãnh đạo nữ ở vai trò nhà ngoại giao trước bà đã giúp bà dám khát vọng trở thành một nhà ngoại giao cấp cao đại diện cho chính phủ và người dân Hoa Kỳ trước các quốc gia khác như hiện nay.

Marie nhấn mạnh rằng lãnh đạo không nhất thiết đến từ chức vụ, mà từ chính sự nỗ lực, chủ động mong muốn đóng góp để thay đổi những thứ xung quanh và những cộng đồng xung quanh. Lãnh đạo có thể đến từ bất kỳ ai và với bất kỳ vị trí nào trong xã hội, chỉ cần người đó thật sự mong muốn và hành động để tạo ra những giá trị tích cực và biết chăm lo cho những người xung quanh họ, dù là trong gia đình hay trong cộng đồng.

Một điều thú vị là công việc ngoại giao này đến với Marie một cách không hề dự tính trước, chính nhờ chuyến đi đầu tiên thăm Châu Á những năm đầu thập niên 90 đã truyền cảm hứng để bà mong muốn đi theo nghành Ngoại giao, từ sự tò mò, muốn học và hiểu biết về những con người, những nền văn hoá, những ngôn ngữ khác nơi bà sinh ra.

Video phỏng vấn (có phụ đề tiếng Việt) trên Youtube

Bà học ngành Ngoại Giao được vài năm và cho đến khi bà chuẩn bị đi chuyến đi công tác đầu tiên ở Tây Phi, bà mới biết được câu chuyện đầy bất ngờ rằng chính là bà đang tiếp nối ước mơ của người bà của mình, trở thành một nhà ngoại giao, bà của Marie không có cơ hội theo đuổi con đường sự nghiệp này cũng chỉ vì bà ấy là nữ giới và xuất thân của bà vào thời điểm đó.

Lúc đó là đầu những năm 1930, không có nhiều phụ nữ được đi học đại học. Bà tôi được học tại một trường rất tốt và bà đã được chọn bởi lớp của mình để tháp tùng đại sứ Hoa Kỳ đến thăm trường, đến nói chuyện với sinh viên về Công việc ngoại giao tại trường đại học. Bà đã đi đến ông đại sứ và nói với ông ta rằng bà muốn trở thành một nhà ngoại giao. Ông ấy nhìn bà và nói với bà rằng, cô không giàu và không phải là đàn ông. Cô nên tìm việc khác để làm đi.”

Chính câu chuyện rất đặc biệt này và từ những trải nghiệm cá nhân đã khiến Marie có niềm tin rằng tất cả chúng ta, mỗi cá nhân đều có thể làm được nhiều điều tuyệt vời nếu ta tin vào chính bản thân và năng lực của chính mình, “đừng để ai nói với bạn rằng những gì bạn có thể làm được, hay không làm được” Marie nhấn mạnh trong câu chuyện của mình. 

Bạn có nghe thêm về câu chuyện của Marie (có phụ đề tiếng Việt) trên kênh Youtube của Dear Our Community tại đây https://youtu.be/31lK3WC2KF0 hoặc nghe toàn bộ buổi phỏng vấn bằng tiếng Anh trên kênh podcast của Dear Our Community ở đây https://dearourcommunity.com/podcast/esp-17-the-impact-of-good-leadership-on-people-and-community-marie-c-damour/

Share

Esp 17: The impact of good leadership on people and community - Marie C Damour

(Tiếng Việt bên dưới)

Marie C Damour arrived back in Vietnam to take the role of Consul General of the United States in August 2019, her diplomatic career path was sparked by her first trip to Asia in the early 90s. Throughout her career journey, the experiences of working under many good leaders helped her realize what great impact a good leader can have on people and the community around them.

And diplomacy is a career that requires working with people from different cultures and different walks of life, so what are the leadership philosophies and values that she believes are truly important that enable her to fulfill this challenging role while positively impacting the lives of people around her? Let’s listen to her story! 

Marie C Damour trở lại Việt Nam để đảm nhận vai trò Tổng Lãnh Sự Mỹ vào tháng 8/2019, con đường theo nghề ngoại giao của bà được khơi dậy từ chuyến du lịch Châu Á lần đầu tiên trong đời vào những năm đầu thập niên 90. Trên hành trình sự nghiệp của mình, trải nghiệm được làm việc với những lãnh đạo tốt giúp bà nhìn thấy những tác động to lớn mà một nhà lãnh đạo tốt có thể tạo ra đến những cá nhân và những cộng đồng xung quanh.  

Đặc biệt với công việc ngoại giao phải làm việc rất nhiều với con người đến từ nhiều nền văn hoá đa dạng và hoàn cảnh sống khác nhau, vậy niềm tin, triết lý lãnh đạo và giá trị nào mà bà cho là cực kỳ quan trọng để giúp bà có thể vừa làm tròn vai trò đầy thách thức này vừa tạo ra tác động tích cực cho những người xung quanh mình? Mời bạn cùng lắng nghe câu chuyện đặc biệt này của Dear Our Community. 

Để tìm hiểu và theo dõi những hoạt động ý nghĩa từ Lãnh Sự Quán Mỹ tại Việt Nam, hãy vào trang https://www.facebook.com/USConsulateHCMC

Nếu câu chuyện của nhân vật truyền cảm hứng hay khiến bạn hồi tưởng lại chính trải nghiệm, câu chuyện của chính mình. Hãy gửi những lời chia sẻ qua email của chương trình tại địa chỉ dearourcommunity@gmail.com.

Bạn có thể theo dõi trang Dear Our Community https://www.facebook.com/dearourcommunity để xem các cập nhật mới nhất về chương trình.